శ్రీమన్నారాయణ శతకము. 1/20వ భాగము. 1 నుండి 5 రచన చింతా రామకృష్ణారావు

జైశ్రీరామ్

శ్రీమన్నారాయణ శతకము.

రచన. చింతా రామకృష్ణారావు

1. శా. శ్రీన్నీవక్షమునందు నిల్పి, సుజన శ్రేయంబు చేయించు నీ

వన్నన్ మాకు ప్రమోదమే. సుగుణ సౌహార్ద్రంబులన్ మాకు మే

మున్నన్నాళ్ళునుఁ దక్కఁ జేతువని దీనోద్ధారకా! దేవ!. శ్రీ

మన్నారాయణ! సత్య సన్నుత గుణా! మద్భాగ్య సంవర్ధనా!  

భావము.  దీనోద్ధారకా! ఓ దేవాది దేవా! సత్యము కారణముగా సన్నుతింపఁ బడెడి గుణములు కలవాడా! నా భాగ్యమును ప్రవృద్ధి చేయువాఁడా! శ్రీమన్నారాయణా! మేమున్నన్నాళ్ళును సుగుణ సౌహార్ద్రంబులను మాకు కలుఁగ చేతువని లక్ష్మీదేవిని నీ వక్షస్థలముపై నిలిపి, మంచివారికి శ్రేయస్సును చేయించెడి నీవన్నచో మాకు చాలా యిష్టమే సుమా.

2. శా. నిన్నున్నే ధర నెంచఁగా తగుదునా? నీరేజపత్రేక్షణా!

పున్నామాదులనుండి కాచెదవుగా, పూజ్యుండ! నన్నెంచుచున్.

మన్నింతున్ మది నిన్ను నేను. కనుమా మర్యాదనే నిల్పి, శ్రీ

మన్నారాయణ! కావుమీజగతిఁ బ్రేమన్ మీ రమా సాధ్వితోన్. 

భావము.   ఓ శ్రీమన్నారాయణా! ఓ పద్మనేత్రుఁడా! భూమిపై నిన్ను నేను ఎంచుటకు సరిపోదునా? ఓ పూజ్యుఁడా! నన్ను గుర్తించుచు పున్నామాది నరకముల నుండి మమ్ము కాపాడుదువు కదా. నిన్ను గుర్తించి నేను గౌరవింతును. నామర్యాద నిలిపుచు, లోకమును ప్రేమ అతిశయించు మీ రమా సాధ్వితో కాపాడుము.

3. శా. క్రన్నన్ గావఁగ వచ్చి ప్రోతు వనుచున్, కన్పింతువీవంచు నో

కన్నా! చిత్త కవాటమున్ దెరచి, నీకై వేచి నేనుంటి, నా

కన్నుల్ కాయలు కాచుచుండె, నయినన్ గన్పింప రావేల? శ్రీ

మన్నారాయణ! గాంచ నేరనొ నినుం భాసించుచున్నన్ హృదిన్.   

భావము.   ఓ శ్రీమన్నారాయణా! ఓ కన్నతండ్రీ! వేగమే కాపాడుటకు వచ్చి నన్ను కాపాడుదువనియు, నీవు నాకు కనిపింతువనియు, నా హృదయ కవాటమును తెరచి నీకై వేచి యుంటిని. నా కన్నులు కాయలు కాచుచుండెను అయినప్పటికీ నీవు నాకు కనిపించగా రావేమి? నా హృదయముననే నీవు ప్రకాశించుచున్నప్పటికీ నిన్ను చూచుట నే నెఱుఁగకుంటినా?

4. శా. అన్నా కేశవ! మాధవా! నృహరి! మోహాతీత! గోవింద! రా
మన్నా! కృష్ణుడ! వామనా! సకల ప్రేమాధార! విశ్వేశ! యే
మన్నన్ నీదు ప్రశస్తనామమగు. మోహాంధంబునే బాపు. శ్రీ
మన్నారాయణ! నీదు నామ మహిమన్ మమ్మున్ సుఖంబందనీ.
భావము.  ఓఅన్నా. శ్రీమన్నారాయణా! కేశవా! మాధవా ! నరహరీ ! మోహాతీతుడా ! గోవిందుడా!  ఓ రామన్నా ! ఓ కృష్ణుడా! వామనా! సమస్తమైన ప్రేమాధారమైనవాడా! ఓ లోకేశా! మేము ఏది పలికినప్పటికీ అది నీ యొక్క.పేరే యగును. మోహాంధకారమును పోగొట్టును. నీ నామ మహీమచే మమ్ములను సుఖమునందనిమ్ము. పోగొట్టెడివాడా. నీ నామ మహీమచే మమ్ములను సుఖమునందనిమ్ము.

5. శా. ఎన్నం జాలుదె? నీ ప్రసిద్ధ పద సంస్పృత్యంబు నా చిత్తమం

దెన్నెన్నో మహిమల్ కనం బరచునే దృగ్గోచరంబైన నో

కన్నా! నా కనులార చూచుటకు నే కాంక్షించుదున్. నీవె శ్రీ

మన్నారాయణ! నీదు పాద వరపద్మమ్ముల్ కనం జేయుమా. 

భావము. ఓ దేవా! శ్రీమన్నారాయణా! నీ ప్రసిద్ధమైన పాద స్పర్శను కనీసము నేను మనసున ఊహించుటకైనను సరిపోదునా? ఓ కన్నతండ్రీ! నా కంటికి ఆ పదములు కనిపించినచో ఎన్నెన్నో మహిమలను చూపించును కదా. అట్టి నీ పాద పద్మములను నా కనులారా చూడవలెనని నేను కోరుకొందును. నీవే నీ పాద పద్మములు నాకు చూచునట్లుగా చేయుము.

(సశేషమ్)

           జైహింద్.

అద్భుత సాహిత్య రూపకము భువనవిజయము.

జైశ్రీరామ్.


జైహింద్. 

వ్యసనాన్యత్ర బహూని ... మేలిమి బంగారం మన సంస్కృతి,

జైశ్రీరామ్.

శ్లో వ్యసనాన్యత్ర బహూని వ్యసనద్వయమేవ కేవలం వ్యసనం
విద్యాభ్యాసనం వ్యసనం అథవా హరిపాదసేవనం వ్యసనం.
క. వ్యసనములందున విద్యా
వ్యసనము, హరి పాద సేవ యను రెండింటిన్
వసుధనలవరచుకొనవలె
నసమానముగా నరుండు హాయిని పొందన్.
భావము. వ్యసనాలు చాలా రకాలున్నాయి. అందులో రెండు రకాల వ్యసనాలను ప్రయత్నపూర్వకంగా అలవరచుకోవాలట. మొదటిది విద్యాభ్యాసనం అనే వ్యసనం రెండు హరిపాదసేవనము. 

జైహింద్.

ఛందస్సు .. .. .. బ్రహ్మశ్రీ కొరిడే విశ్వనాథశర్మ.

జైశ్రీరామ్.

ఛందస్సు -వృత్తాలు -1
ఛందశ్శాస్తము వేదాంగాలలో ఒకటి. వేదములలో అంతర్భాగమైనది. మంత్రాలు ఛందోబద్ధకమైనవి. మంత్రాలు కాని శ్లోకాలు కాని వర్ణనిబద్ధతతో నుండటమే ఛందస్సుయొక్క ప్రథమలక్ష్యం. చాలావరకు శాస్త్రవిషయాలు ఛందోబద్ధకంగా ఉండటంవలననే కంఠస్థానికి అనుకూలమైనాయి. "అపి మాషం మషం కుర్యాత్. ఛందోభంగం న కారయేత్ " అని చెప్పబడ్డది. ఛందస్సుకు అంతప్రాధాన్యం ఇచ్చారు.
ఛందస్సు నేర్చుకోవాలంటే ముందుగా లఘువు , గురువు గురించి తెలుసుకోవాలి. అదేవిధంగా గణములను తెలుసుకోవాలి.
లఘువు : - హ్రస్వాంతమైన అచ్చులు , అట్టి అజంతమైన హల్లులు లఘువులుగా లెక్కించబడును. లఘువు పలికే కాలము ఏకమాత్రాకాలము. అనగా ఒక చిటిక వేసే కాలము.
ఉ. అఇఉఋ కఖగఘఙ మొ. అలాగే కి , చు , టృ తృమొ. విధంగా
గురువు :- గురువు పలికే కాలము ద్విమాత్రాకాలము. అనగా రెండు చిటికలు వేసే కాలము. గురువును నిర్దేశించడానికి కొన్ని నియమాలున్నాయి. అవి :-
1) దీర్ఘములైన అచ్చులు .దీర్ఘాన్తములైన హల్లులు.
2) అనుస్వారాన్తమైన అచ్చులు , హల్లులు.
3) సంయుక్తాక్షరము పరముగా నున్న ( తన కంటే తరువాతనున్న) చో లేదా కేవలం హల్ ఉన్ననూ అట్టి ( వెనుక ) వర్ణము.
4) విసర్గాంతమైన వర్ణము.
5) లఘువైననూ పాదాంతమందు గురువు ఉండవలిసిన చోట నున్న చో వికల్పంగా గురువుగా గణించబడును.
వి. తాను సంయుక్తాక్షరమైననూ హ్రస్వాంతమైనచో లఘువే అగును కాని గురువు కాదు.
ఇవి లఘుగురువుల వివరణ.

ఛందస్సు -వృత్తాలు - 4
మాత్రావృత్తాలు, వర్ణవృత్తాలు అని రెండు విధాలు. ప్రతి పాదములలో ఎన్ని మాత్రలుండాలో తెలియజేసేవి మాత్రావృత్తాలు. ఇవి ఆర్యా , గీతములు మొదలైన వృత్తాలు . ప్రస్తుతం వీటి జోలీకి వెళ్ళకుండా ప్రసిద్ధమైన సమవృత్తములగురించి మాత్రమే చెప్పడానికి ముందుకు వెళ్ళుతున్నా.
వర్ణ (గణ) వృత్తాలు మూడురకాలు . 1 )సమవృత్తాలు. 2) అర్ధసమవృత్తాలు. 3) విషమవృత్తాలు.
అన్నీ (4) పాదాలయందు సమానమైన లక్షణము గల వృత్తాలు సమవృత్తాలు.
1 , 3 పాదాలందు ఒక లక్షణము , 2,4 పాదాలందు మరొక లక్షణము కలిగి యున్న వృత్తాలు అర్ధసమవృత్తాలు.
నాలగుపాదాలయందు కూడ భిన్నములైన విడి విడి లక్షణములు కలిగిన వృత్తాలు విషమవృత్తాలు.
ప్రస్తుతం సమవృత్తాలు గురించి తెలుసుకొందాం .
నాలుగు పాదాలుంటూ పాదానికి ఒక వర్ణం చొప్పున ఉన్న " ఉక్తా " ఛందస్ మొదలుకొని పాదానికి 26 వర్ణములుండు " ఉత్కృతి " వఱకు ఛందశ్శాస్త్రం తెలిపి అనంతములైన ఈ వృత్తలక్షణాలను ఆపివేసింది. ఉక్తా నుండి ఉత్కృతి వరకే కొన్ని లక్షల వృత్తాలౌతాయి. అందుకే ఆ తర్వాత దండకాదులని విడిచిపెట్టింది.

ఛందస్సు -వృత్తాలు - 13
యతి
క్రితం పాఠంలో యతికి ఎక్కువ ఉదాహరణలు ఇవ్వబడలేదని ఇంకొంత వివరణ కావాలని నన్ను వ్యక్తిగతం గా అడిగినందున మరి కొంత వివరణ .
యతి అంటే అర్థవంతమైన పదముయొక్క విఱుపు ఆ అక్షరముపై పడాలి. సంస్కృత లక్షణము ప్రకారము ఏ అక్షరమైతే యతి అని చెప్ఫబడినదో ఆ వర్ణమువరకు పదము విఱువబడాలి. సమాసము మధ్యలోనిదైనా సరే విచ్ఛేదకమవాలి. తెలుగులోని అదే వృత్తములో ఆ తదుపరి వర్ణానికి యతి అని చెప్పబడుతుంది. అంటే సంస్కృతమందు 12 వ వర్ణం యతి . ఐతే తెలుగులో 13 వ వర్ణం యతి గా చెప్పబడుతుంది.అంటే సంస్కృతం లో అక్కడ మరొకపదం ఆరంభించబడవలెను కాని వర్ణసామ్యాది విషయప్రస్తావనలుండవు. సంస్కృతంలో పదవిచ్ఛేదకమైతే తెలుగులో మొదటి (ఋవళి)వర్ణంతో సమాన మైత్రి వర్ణముండాలి. కాని సంస్కృతములో ఆ వర్ణమైత్రి అవసరం లేదు.
ఉదా. శార్దూలవిక్రీడితవృత్తానికి మీకు పరిచయమున్న ఈ శ్లోకముల పాదమును చూడండి. (* గుర్తుల కంటే ముందున్న వర్ణముల చోట్ల యతి)
" శ్రీవాణీగిరిజాశ్చిరాయ దధతో* వక్షోముఖాంగేషు యే‌‌* "
ఇందు సంస్కృత లక్షణము ప్రకారము 12,+ 7 వర్ణములకు యతి . కావున 12 వ వర్ణమైన 'దధతో ' తో విరామం ఇవ్వాలి. అక్కడ తృటి కాలం విశ్రాంతి. వక్షో....తో మరల ప్రారంభించి తర్వాత 7 వ వర్ణానికి విశ్రాంతి. ఈశ్లోకములో ఇదే పాదాంతం కావున ఆ 7వ వర్ణము తో విఱుపు .
మరొక శ్లోకం 17 వర్ణములుగల ' మందాక్రాంతం' పాదాంత యతితో పాటు మొత్తం మూడు యతులు.
1) 4వర్ణముల తర్వాత , మరియు
2) ఆ పై 6 వ వర్ణములకు అంటే 10 వ వర్ణమునకు మరియు
3) ఆ పై 7 వ వర్ణములకు అంటే 17 వ వర్ణమునకు అనగా చివరి వర్ణమునకు యతి.
మీకు తెలసిన శ్లోకం :-
"శాంతాకారం* భుజగశయనం * పద్మనాభం సురేశం*"
కాళిదాసకృత మేఘ సందేశమందు అంతయునూ ఈ వృత్తములోనే యున్నది.
మరొక ఉదా.
మాలినీ15వర్ణముల శ్లోకము. (8 + 7)
" లిఖితమపి లలాటే * ప్రోజ్ఝితుం కః సమర్థః. * "
ఇంకొక ఉదా.
కవిరాజవిరాజితం. :- 23 ( 4 + 9 + 6 + 4 )
" జయ జయ * హే మహిషాసురమర్దిని * రమ్యకపర్దిని* శైలసుతే * "
ఇదే విధంగా ముందుముందు ఊహించదగును.

జైహింద్.. 

కవులు-పొగడ్తలు - చాటు పద్యము .. .. .. వివరణ. బ్రహ్మశ్రీ చొప్పకట్లత్యనారాయణ.

 జైశ్రీరామ్.

ఆర్యులారా!

కవులు-పొగడ్తలు  బ్రహ్మశ్రీ చొప్పకట్లత్యనారాయణ గారి వివరణ నాస్వాదించండి.

కవులు చిత్రమైనవారు.వారుఒకరినొకరుగౌరవించుకోవటంగూడావిచిత్రం!
ఒక మహా కవి మరో మహాకవిని పొగిడితే ?వినండియెలాఉంటుందో!
చ: మతి , ప్రభ , నీగి, పేర్మి , సిరి , మానము పెంపున ;భీమునిన్ ;బృహ
స్పతి , రవి ,కర్ణు , నర్జును , కపర్ది , సుయోధను , బోల్పఁబూన ; నా
మతకరి , తైక్ష్ణు , దుష్కులు , నమానుషు , భిక్షు , ఖలాత్ము నెంచ; వా
క్సతిపు , శశిన్ , శిబిన్ , గొమరుసామిని , మేరువు , నబ్ధి , బోల్చెదన్ !
----- చాటు పద్యము;

ఈపద్యంతో ఒకమహాకవి మరియొక మహాకవిగారికి వాక్సన్మానం జేస్తున్నారు. ఎంత గొప్పగా చెప్పారో గమనించండి. అర్ధం గావటం కొద్దిగా కష్టం. మనసు జేసికొని చదవాలి.
"ఈమహాకవి మతిలో బృహస్పతి, కాంతికి సూర్యుడు , దానంలో కర్ణుడు ,పేర్మి (గొప్పతనం) లో అర్జునుడు, సంపదలతో శంకరునివంటివాడు , అభిమానపుపెంపున సుయోధనుడు'- అని (యీభీమకవిని ) నేను చెప్పదలచుటలేదు. ఎందుకంటే?
ఆబృహస్పతి మొదలగువారిలో కొన్ని దోషాలున్నాయి. ఎలాగంటారా?
బుధ్ధికి బృహస్పతి యందామంటే అతడు వట్టి మాటకారిమాత్రమే తెలివి సున్న.తెలివైన వాడైతే పెళ్ళాన్ని చంద్రున కప్పగిస్తాడా? అందుచేత సాక్షాత్తు బ్రహ్మకు సమానుడనేయంటాను. తేజస్సులో సూర్యుని వంటివాడని నేను చెప్పను.సూర్యనికాంతిలో వేడిమి ఉంటుంది. అందుచేత యితనిని చల్లని వెన్నెలగురిసే చంద్రుడనే యంటాను. దానంలో యితనిని
కర్ణుడని నేననను. కర్ణుడు హీనకులజుడు. అందుచేత యితనిని శిబిగా భావిస్తాను. పరాక్రమంలో యితనిని క్రీడితో నేపోల్చను. ఎందుకంటే , అతడు నపుంసకుడు. కాబట్టి కుమారస్వామితో నే పోలిక చెపుతాను. సంపదల పెంపులో నితనిని శంకరునితో పోల్చను.ఎందుకంటే యెంతున్నా అతడు బిచ్చగాడే! అందువలన నేనితనిని మేరుపర్వతముతో సమానుడంటాను. అభిమానాధిక్యంలో నేనితనిని సుయోధనునకు సరియనను. ఎందుకంటే అతడు దుశ్చింతనాపరుడు(ఖలుడు) అందువలన నేనితనిని మహా గంభీరుడైన సముద్రునితో సమానుడంటాను.
' అని నన్నయ భట్టుగారు తనకు సమకాలికుడైన వేములవాడ భీమకవిని పొగడినారట! నిజమెంతో తెలియదుగాని, పద్యము మాత్రము పసందుగ నున్నది.
" క్రమాలంకారము" స్వస్తి!
సుహృజ్జన సమ్మాన్యులు శ్రీమాన్ సత్యనారాయణగారికి హృదయ పూర్వక అభినందనపూర్వక ధన్యవాదములు.
 జైహింద్.

గతికాద్వయ,అనఘా,నశోచయ,స్వభావద్వయ,భగవదాంశ,ప్రభుత,భూతలీ,గర్భ-"జగదభీష్ట"-వృత్తము.రచన:-శ్రీవల్లభవఝల అప్పల నరసింహ మూర్తి.

  జైశ్రీరామ్.

గతికాద్వయ,అనఘా,నశోచయ,స్వభావద్వయ,భగవదాంశ,ప్రభుత,భూతలీ,గర్భ-"జగదభీష్ట"-వృత్తము.రచన:-శ్రీవల్లభవఝల అప్పల నరసింహ మూర్తి.

 జుత్తాడ.

                 "-జగదభీష్ట"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.న.ర.జ.న.ర.జ.స.జ.గల.వృత్తము.యతులు.10,18.

ప్రాసనీమముగలదు.

భగవదాంశ యున్నవాడె?ప్రభుత నందు!భూతలిం!ప్రగతిగోరు,వాడనంగ?

వగవనీక లోకమేలు! ప్రభల వెల్గు నీతినిం?.స్వగుణమైన!  స్వార్ధి గాక!

జగదభీష్ట సిద్ధి కోరు?స్వబల,మర్ధ, దూరతం?జగడగామి గాక యొప్పు?

స్వగతమందునెంచుమంచి!సబలమైన!న్యాయముం?జగతికీర్తి!పెంపుజేయు!

1.గర్భగత"-గతికా"-ద్వయ వృత్తములు.

బృహతీఛందము.న.ర.జ.గణములు.వృ.సం.344.ప్రాసగలదు.

1.భగవదాంశ యున్నవాడె?            2.ప్రగతి కోరు   వాడనంగ?

  వగవనీక లోకమేలు!                        స్వగుణమైన! స్వార్ధి గాక!

 జగదభీష్ట సిద్ధి కోరు?                        జగడగామమి!గాక యొప్పు?

స్వగతమందు!నెంచు మంచి!             జగతి  కీర్తి!  పెంపు జేయు!

2.గర్భగత"-అనఘా"-వృత్తము.

అనుష్టుప్ఛందము.న.ర.లగ.గణములు.వృ.సం.88.ప్రాసగలదు.

ప్రభుత నందు!భూతలిన్!

ప్రభల  వెల్గు!  నీతినిన్?

స్వ బల,మర్ధ,దదూరతన్?

స బలమైన!న్యాయమున్?

3.గర్భగత"-నశోచయ"-వృత్తము.

అత్యష్టీఛందము.న.ర.జ.న.ర.లగ.గణములు.యతి10,వ.యక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

భగవదాంశ!యున్నవాడె?ప్రభుత నందు!భూతలిన్?

వగవనీక?లోక మేలు!   ప్రభల!     వెల్గు!    నీతినిన్?

జగదభీష్ట! సిద్ధి కోరు?  స్వ బల  మర్ధ   దూరతన్?

స్వగతమందు!నెంచుమంచి! స బలమైన!న్యాయమున్?

4.గర్భగత"-స్వభావద్వయ"-వృత్తము.

అత్యష్టీఛందము.న.ర.జ.స.జ.గల.గణములు.యతి.9.వ.యక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు

ప్రభుత నందు భూతలిం?ప్రగతి గోరు వాడనంగ?

ప్రభల వెల్గు నీతినిం?స్వ గుణమైన స్వార్ధి గాక?

స్వ బల,మర్ధ,దూరతం?జగడ గామి గాక యొప్పు?

స బలమైన న్యాయముం?జగతి కీర్తి పెంపు జేయు!

2.ప్రభుత నందు భూతలిం?భగవదాంశ యున్నవాడె?

  ప్రభల వెల్గు నీతినిం?వగవనీక లోక మేలు!

  స్వ బల,మర్ధ,దూరతం?జగదభీష్ట సిద్ధి గోరు?

 స బలమైన న్యాయముం?స్వగతమందు నెంచు మంచి?

5.గర్భగత"-భగవదాంశ"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.న.ర.జ.స.జ.భ.స.జ.గల.గణములు.యతులు.9,18.

ప్రాసనీమముగలదు.

ప్రభుత నందు భూతలిం?ప్రగతిగోరు వాడనంగ?భగవదాంశ యున్నవాడె?

ప్రభల వెల్గు నీతినిం?స్వగుణమైన స్వార్ధి గాక?వగవనీక?లోకమేలు?

స్వ బల,మర్ధ,దూరతం?జగడ గామి గాక యొప్పు?జగదభీష్టసిద్ధిగోరు?

స బలమైనన్యాయముం!జగతి కీర్తి పెంపు జేయు?స్వగతమందు నెంచుమంచి?

6.గర్భగత"-నరజయుగళీ"-వృత్తము.

ధృతిఛందము.న.ర.జ.న.ర.జ.గణములు.యతి.10.వ.యక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

ప్రగతి గోరు వాడనంగ?భగవదంశ యున్నవాడె?

స్వ గుణమైన స్వార్ధి గాక?వగవనీక?లోకమేలు!

జగడ గామి గాక?యొప్పు!జగదభీష్ట సిద్ధి గోరు?

జగతి కీర్తి పెంపు జేయు?స్వగతమందు నెంచు మంచి?

7.గర్భగత"-ప్రభుత"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.న.ర.జ.న.ర.జ న.ర.లగ.గణములు.యతులు.10.19.

ప్రాసనీమముగలదు.

ప్రగతి గోరు వాడనంగ?భగవదాంశ యున్నవాడె?ప్రభుత నందు భూతలిన్?

స్వగుణమైన స్వార్ధి గాక,?వగవనీక లోక మేలు?ప్రభల వెల్గు?నీతినిన్?జగడగామిగాక?యొప్పు!జగదభీష్ట సిద్ధి గోరు?స్వ,బల,మర్ధ,దూరతన్?

జగతి కీర్తి పెంపుజేయు?స్వగతమందు!నెంచు మంచి?స బలమైన

న్యాయమున్?

8.గర్భగత"-భూతలీ"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.న.ర.జ.స.జ.భ.స.జ.గల.గణములు.యతులు.9,18.

ప్రాసనీమముగలదు.

ప్రభుతనందు భూతలిం?భగవదాంశ యున్న వాడె?ప్రగతిగోరు వాడనంగ?

ప్రభలవెల్గు నీతినిం?వగవనీక?లోకమేలు!స్వగుణమైన స్వార్ధిగాక?

స్వ బల,మర్ధ,దూరతం?జగదభీష్ట సిద్ధి గోరు?జగడగామిగాక?యొప్పు?

స బలమైన న్యాయముం?స్వగతమందు నెంచుమంచి?జగతి కీర్తిపెంపు

జేయు?

ఇట్లు.

తమవిశ్వసనీయుడు.

మూర్తి.జుత్తాడ.ఐ

జైహింద్.

బదరికా,భానుజ,శ్రీనామ,జన్మనీ,పూజిత,ఉత్తమజన్మ,పొత్తుల,ఒద్దుగ,సుబోధ,బుద్ధినా,గర్భ-"పురుషార్ధతా"-వృత్తము. రచన:- శ్రీ వల్లభవఝల అప్పల నరసింహ మూర్తి.

జైశ్రీరామ్.

బదరికా,భానుజ,శ్రీనామ,జన్మనీ,పూజిత,ఉత్తమజన్మ,పొత్తుల,ఒద్దుగ,సుబోధ,బుద్ధినా,గర్భ-

"పురుషార్ధతా"-వృత్తము.

రచన:- వల్లభవఝల అప్పల నరసింహ మూర్తి.

 జుత్తాడ.

                -"పురుషార్ధతా"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.భ.స.భ.భ.స.జ.భ.స.గగ.గణములు.యతులు.10,19,

ప్రాసనీమముగలదు.

ఉత్తమ నర జన్మంబిది?ఒద్దుగ పదిమంది మేలు?ఉన్నతి కలిగించున్గా?

సత్తతు లలరారంజను!సద్ధర మథుసూదనంబు?జన్నము ఫలదంబౌగా?

పొత్తులు పురుషార్ధంబులు!బుద్ధియె?సరిబోధ ధాత్రి!పున్నమి వెలుగౌ?జీవా!

చిత్తము సుర శ్లోక్యంబవ?సిద్ధియె గద?శుద్ధినెంచ?చెన్నది?పరిపూర్ణంబౌ?తథై

అర్ధము.

ఒద్దుగ=కుద్దిరముగ,సత్=సత్యము,తత్=ఆపరబ్రహ్మస్వరూపము,

పురుషార్ధంబులు=ధర్మార్ధ కామమోక్షములు.బుద్ధి=సద్బుద్ధి(మంచినడవడి)

చెన్ను+అదిచెన్నది=అదియేమనోహర(విలాస)మదియే!

భావము:-జన్మలలో నరజన్మ ముత్తమమైనది.కుద్దిరముగ,పదిమంది మేలు

కోరిన,ఉన్నతి చేకురును.సాటి మానవులయెడ స్నేహభావము,(ధర్మార్ధకామ

 మక్షములు),బుద్ధియేసరియైనబోధ.అదియే షోడశ కళాత్మకమైన,,నిండుపూర్ణిమవెలగై జీవికి స్వచ్ఛతజేకూర్చి వెలుగునింపును.

స్వచ్ఛమైన తెలుపు వర్ణముగల శివుడు!నిష్కల్మషుడుకోరిన కోర్కెలు దీర్చును.మనస్సుభగవంతుని స్తుతి పాత్రమైన సిద్ధతయే శుద్ధిగా నెంచబడును.పూర్ణత చేకూర్చెడి పద్ధతియే విలాసము.ఆవిలాసమే సత్.

తత్=ఆపరమాత్మ .యలరారునట్లు చరించుము.సన్మార్గము స్థిరమైనది.

స్థితికరముయాగఫలమదే!కదా!మానవబోధామృతము.

1.గర్భగత"-బదరికా"-వృత్తము.

బృహతీఛందము.భ.స.భ.గణములు.వృ.సం.415.ప్రాసగలదు.

ఉత్తమ నర జన్మం బిది?

సత్తతు లలరారం జను?

పొత్తులు పురుషార్ధంబులు!

చిత్తము సుర శ్లోక్యంబవ?

2.గర్భగత"-భానుజ"-వృత్తము.

బృహతీఛందము.భ.స.జ.గణములు.వృ.సం.383.ప్రాసగలదు.

ఒద్దుగ పదిమంది మేలు?

సద్ధర మథు సూదనంబు?

బుద్ధియె?సరి బోధ ధాత్రి!

సిద్ధియె?గద! నెంచ?శుద్ధి?

3.గర్భగత"-శ్రీనామ"-వృత్తము.

అనుష్టుప్ఛందము.భ.స.గగ.గణమలు.వృ.సం.31.ప్రాసగలదు.

ఉన్నతి ! కలిగించున్గా

జన్నము!ఫలదంబౌ?

పున్నమి!వెలుగౌ!జీవా?

చెన్నది?పరిపూర్ణంబౌ?

4.గర్భగత"-జన్మనీ"-వృత్తము.

ధృతిఛందము.భ.స.భ.భ.స.జ.గణములు.యతి.10.వ.యక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

ఉత్తమ నర జన్మం బిది?ఒద్దుగ పదిమంది మేలు!

సత్తతు లలరారంజను?సద్ధర మథుసూదనంబు?

పొత్తులు పురుషార్ధంబులు?బుద్ధియె? సరిబోధ!ధాత్రి!

చిత్తము సుర శ్లోక్యంబవ? సిద్ధియె?గద!శుద్ధి నెంచ?

5.గర్భగత"-పూజిత"-వృత్తము.

అత్యష్టీఛందము.భ.స.భ.భ.స.గగ..గణములు.యతి.10.వ.యక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

ఒద్దుగ పదిమంది మేలు?ఉన్నతి కలిగించున్గా?

సద్ధర మధు సూదనంబు? జన్నము ఫలదంబౌగా?

బుద్ధియె?సరి బోధ!ధాత్రి?పున్నమి వెలుగౌ?జీవా!

సిద్ధియె గద? శుద్ధి నెంచ?చెన్నది? పరిపూర్ణంబౌ!

6.గర్భగత"-ఉత్తమజన్మ"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.భ.స.జ.భ.స.మ.న.య.లల.గణములు.యతులు.10,18.ప్రాసనీమముగలదు.

ఒద్దుగ పదిమంది మేలు?ఉన్నతి కలిగించున్గా?ఉత్తమ నర జన్మంబిది?

సద్ధర మథుసూధనంబు?జన్నము ఫలదంబౌగా?సత్తతు లలరారం?జను?

బుద్ధియె?సరిబోధ ధాత్రి!పున్నమి వెలుగౌ?జీవా!పొత్తులు పురుషార్ధంబులు?

సిద్ధియెగద?శుద్ధి నెంచ? చెన్నది పరిపూర్ణంబౌ?చిత్తము!సుర శ్లోక్యంబవ?

7.గర్భగత"-పొత్తుల"-వృత్తము.

అత్యష్టీఛందము.భ.స.భ.మ.న.య.లల.గణములు.యతి.9.వ.యక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

ఉన్నతి!కలిగించున్గా?ఉత్తమ నరజన్మంబిది?

జన్నము ఫలదంబౌగా?సత్తతు లలరారంజను?

పున్నమి వెలుగౌ?జీవా! పొత్తులు పురుషార్ధంబులు?

చెన్నది !పరిపూర్ణంబౌ?చిత్తము సుర శ్లోక్యంబవ?

8.గర్భగత"-ఒద్దుగ"-వృత్తము.

ఉత్కృతి ఛందము.భ.స.మ.న.య.స.న.జ.గల.గణములు.యతులు.9,18.

కలిగగించున్గ

ఉన్నతి కలిగించున్గా?ఉత్తమ నర జన్మంబిది?ఒద్దుగ పదిమందిమేలు!

జన్నము ఫలదంబౌగా?సత్తతు లలరారం జను?సద్ధర!మథుసూదనంబు?

పున్నమి వెలుగౌ?జీవా!పొత్తులు!పురుషార్ధంబులు?బుద్ధియె!సరిబోధ!ధాత్రి

చెన్నది?పరిపూర్ణంబౌ!చిత్తము సుర శ్లోక్యంబవ?సిద్ధియె గద?శుద్ధి నెంచ?

9.గర్భగత"-సుబోధ"-వృత్తము.

ధృతిఛందము.భ.స.జ.భ.స.భ.గణములు.యతి.10,వయక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

ఒద్దుగ పదిమంది మేలు!ఉత్తమ నర జన్మంబిది?

సద్ధర!మథుసూదనంబు?సత్తతు లలరారంజను?

బుద్ధియె!సరిబోధ ధాత్రి?పొత్తులు పురుషార్ధంబులు?

సిద్ధియె గద? శుద్ధి నెంచ?చిత్తము సురశ్లోక్యంబవ?

10.గర్భగత"-బుద్ధినా"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.భ.స.జ.భ.స.భ.భ.స.గగ.గణములు.యతులు.10,19.

ప్రాసనీమముగలదు.

ఒద్దుగ పదిమంది మేలు?ఉత్తమ నర జన్మంబిది? ఉన్నతి!కలిగించున్గా?

సద్ధర?మథుసూదనంబు!సత్తతు లలరారంజను?జన్నము!ఫలదంబౌగా?

బుద్ధియె!సరిబోధ ధాత్రిపొత్తులు!పురుషార్ధంబులు?పున్నమి!వెలుగౌ?జీవా!

సిద్ధియె గద?శుద్ధి నెంచ?చిత్తము సురశ్లోక్యంబవ?చెన్నది?పరిపూర్ణంబౌ!

 స్వస్తి.

మూర్తి. జుత్తాడ.

 జైహింద్

గతికాద్వయ,సమాశ్రీ,నరజయుగళీద్వయ,అంతఃకరణ,రూపసీ,దుశ్చర్య, రచన:-శ్రీవల్లభవఝల అప్పల నరసింహ మూర్తి.

జైశ్రీరామ్.

గతికాద్వయ,సమాశ్రీ,నరజయుగళీద్వయ,అంతఃకరణ,రూపసీ,దుశ్చర్య,

చదలకీర్తి,గర్భ -"విధానీ"-ద్వయవృత్తము.

రచన:-వల్లభవఝల అప్పల నరసింహ మూర్తి.

                                                                  జుత్తాడ.

          -"విధానీ"-ద్వయవృత్తములు.

ఉత్కృతిఛందము.న,ర.జ.న.ర.జ.ర.జ.గల.గణములు.యతులు.10,19.

ప్రాసనీమముగలదు.

1,విధి విధాన మెంచరైరి?విమల రూప!విశ్వనాధ!వేగ!మార్చు!లోకతీరు?

  పదిలబుద్ధిలేదు?చూడ!భ్రమల దేలియాడు చుండి?వాగధీశు!నెంచరైరి?

  కదియనోపరేల?మంచి!కమల  నెంచెడూహ తప్ప?కాగలట్టి?తీరుమార్చి!

  చదల కీర్తి గాములంచుశ్రమ విదూర ద్రవ్య మెంచి?స్వాగతించి!దుష్టచర్య?

వాగధీశు=వాగోద్భవకర్త !శివుని,కమల=లక్ష్మి(ధనము)కాగలట్టితీరు=అవగల

విధానమును,చదల కీర్తిగాములు=మిన్నంటెడుకీర్తినాకాంక్షించు,శ్రమవిదూర=

శ్రమపడని,

2.విమలరూప!విశ్వనాధ!విధి విధాన మెంచరైరి?వేగ మార్చు లోకతీరు?

   భ్రమల దేలియాడుచుండి?పదిలబుద్ధిలేదు?చూడ!వాగధీశు!నెంచరైరి?

  కమల నెంచెడూహతప్ప?కదియనోపరేల?మంచి!కాగలట్టితీరు?మార్చి?

  శ్రమవిదూర!ద్రవ్యమెంచి?చదల కీర్తి గాములంచు?స్వాగతించి!దుష్టచర్య?

2.గర్భగత"-గతికా"-ద్వయవృత్తములు.

బృహతీఛందము.న.ర.జ.గణములు.వృ.సం.344.ప్రాసగలదు.

1.విధి విధాన మెంచరైరి?              2.విమల రూప!విశ్వనాధ!

   పదిల బుద్ధి లేదు?చూడ!              భ్రమల దేలియాడుచుండి?

  కదియనోపరేల?మంచి!                 కమల!నెంచెడూహ తప్ప?

  చదల కీర్తిగాములంచు?                శ్రమ విదూర ద్రవ్యమెంచి?

3.గర్భగత"-సమాశ్రీ"-వృత్తము.

అనుష్టుప్ఛందము.ర.జ.గల.గణములు.వృ.సం.171.ప్రాసగలదు.

వేగమార్చు! లోక తీరు?

వాగధీశు!నెంచరైరి?

కాగలట్టి తీరు మార్చి?

స్వాగతించి!దుష్టచర్య?

4.గర్భగత"-నరజయుగళీ"-ద్వయవృత్తములు.

ధృతిఛందము.న.ర.జ.న.ర.జ.గణములు.యతి.10.వ.యక్షరము.ప్రాసగలదు.

1,విధి విధాన మెంచరైరి?విమల రూప ! విశ్వనాధ!

పదిలబుద్ధి లేదు?చూడ!భ్రమల దేలియాడు చుండి?

కదియనోపరేల?మంచి!కమల నెంచెడూహ తప్ప?

చదల కీర్తి గాములంచు?శ్రమ విదూర ద్రవ్య మెంచి?

2.విమలరూప!విశ్వనాధ!విధి విధాన! మెంచరైరి?

భ్రమల దేలియాడు చుండి?పదిలబుద్ధి లేదు?చూడ!

కమల నెంచెడూహ తప్ప?కదియ నోపరేల?మంచి!

శరమ వదూర ద్రవ్య మెంచి?చదల కీర్తి గాములంచు?

5.గర్భగత"-అంతఃకరణ"-వృత్తము.

అత్యష్టీఛందము.న.ర.జ.ర.జ.గల.గణములు.యతి.10.వ.యక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

విమల రూప!విశ్వనాధ! వేగ మార్చు!లోక తీరు?

భ్రమల దేలియాడుచుండి?వాగధీశు!నెంచరైరి?

కమల నెంచు?నూహ తప్ప?కాగలట్టి!తీరు మర్చి?

శ్రమ విదూర ద్రవ్య మెంచి?స్వాగతించి!దుష్ట చర్య?

6.గర్భగత"-రూపసీ"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.న.ర.జ.ర.జ.భ.స.జ.గల.గణములుయతులు.10,18.

ప్రాసనీమముగలదు.

విమల రూప!విశ్వనాధ!వేగ మార్చు?లోకతీరు!విధి విధాన మెంచరైరి?

భ్రమల దేలియాడుచుండి?వాగధీశు నెంచరైరి?పదిలబుద్ధి లేదు?చూడ!

కమల నెంచెడూహ!తప్ప?కాగలట్టితీరు!మర్చి?కదియనోపరేల?మంచి!

శ్రమ విదూర ద్రవ్యమెంచి?స్వాగతించి!దుష్ట చర్య?చదలకీర్తి గాములంచు?

7.గర్భగత"-దుశ్చర్య"-వృత్తము.

అత్యష్టీఛందము.ర.జ.ర.స.జ.గల.గణములు.యతి.9.వ.యక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

వేగమార్చు!లోకతీరు?విధి విధాన మెంచరైరి?

వాగధీశు!నెంచరైరి?పదిల బుద్ధి లేదు?చూడ!

కాగలట్టి?తీరు మర్చి!కదియ నోపరేల?మంచి!

స్వాగతించి!దుష్టచర్య?చదల కీర్తిగాములంచు?

8.గర్భగత"-చదలకీర్తి"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.ర.జ.భ.స.జ.భ.స.జ.గల.గణములు.యతులు.9,18.

ప్రాసనీమముగలదు.

వేగమార్చు?లోకతీరు!విధి విధాన మెంచరైరి?విమల రూప!విశ్వనాధ!

వాగధీశు!నెచరైరి?పదిల బుద్ధిలేదు?చూడ!భ్రమల దేలియాడు చుండి?

కాగలట్టి!తీరు మర్చి?కదియ నోపరేల?మంచి!కమల!నెంచెడూహ!తప్ప?

స్వాగతించి!దుష్టచర్య?చదల కీర్తిగాములంచు?శ్రమ విదూర ద్రవయమెంచి?

 

ఇట్లు.

తమవిశవసనీయుడు.

మూర్తి. జుత్తాడ.

 జైహింద్.

భత్రసా,ఉత్సుక,మార్గగామినీ,గురుప్రోక్త,ఉత్తమా,సద్వర,సభాయనమః,జగన్మేలు,చిదంబర,సచ్ఛిత్,గర్భ -"శోభాయమాన"-వృత్తము.రచన:-శ్రీ వల్లభవఝల అప్పల నరసింహ మూర్తి. జుత్తాడ.

 జైశ్రీరామ్.

భత్రసా,ఉత్సుక,మార్గగామినీ,గురుప్రోక్త,ఉత్తమా,సద్వర,సభాయనమః,జగన్మేలు,చిదంబర,సచ్ఛిత్,గర్భ -"శోభాయమాన"-వృత్తము.

రచన:-వల్లభవఝల అప్పల నరసింహ మూర్తి.

                                                                       జుత్తాడ.

        

"-శోభాయమాన"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.భ.త.స.భ.భ.ర.న.మ.లగ.గణములు.యతులు.10,19.

ప్రాసనీమముగలదు.

సద్వర చిత్సంభరితమౌ?సద్గురు ప్రోక్తము నుత్తమై!జగతికిన్మేల్మేలగున్?

సద్వశ బోధామృత మిలన్?సద్గుణ గణ్యమగున్గదే?స్వగమ తీరున్మార్చుగా!

విద్వర కీర్తిం!శుభగమై!విద్గుణ లోకముతీరునున్వెగటగుం?దుశ్చింతలున్?

ఉద్వహ!శోభాయత గనుం?ఉద్గుణ మేర్చును!సర్వమున్నోగిర!పూర్ణంబౌ?

రసన్?

భావము:-శ్రేష్టతావాచియు,పరబ్రహ్మ! స్వరూపమగు సత్యముతో నిండిన

చిత్తము గల, సద్గురు ప్రోక్తము ఉత్తమమై జగతికి మేలుజేకూర్చును."సత్"

తోకూడిన బోధామృతము!ధాత్రినిగుణవంతమైన లెక్కగానడుపును.మానవ

నైజిక దుశ్చింతలు తొలగించును.అవినీతిచైదములతీరు మార్చి,శోభాయ మానమగుచు"ధనంమూలమిదంజగత్తనే!దుశ్చింతాయుత తీరునకు వెగటు

గల్గించును.శోభాయుతమై!కల్యాణ ప్రదమై!మహత్తర!శుభ గుణము,సమస్త

జీవజాలమునకు భుక్త ప్రపూర్ణత!  జేకూర్చును.

1.గర్భగత"-భత్రసా"-వృత్తము.

బృహతీఛందము.భ.త.స.గణములు.వృ.సం.231.ప్రాసగలదు.

సద్వర చిత్సంభరితమౌ

సద్వశ బోధామృతమిన్?

విద్వర కీర్తిం!శుభగమై!

ఉద్వహ శోభాయత!గనున్!

2.గర్భగత"-ఉత్సుక"-వృత్తము.

బృహతీఛందము.భ.భ.ర.గణములు.వృ.సం.183.ప్రాసగలదు.

సద్గురు ప్రోక్తము నుత్తమై!

సద్గుణగణ్య మగున్గదే?

విద్గుణ లోకము తీరునున్?

ఉద్గుణ మేర్చును సర్వమున్!

3.గర్భగత"-మార్గగామినీ"-వృత్తము.

అనుష్టుప్ఛందము.న.మ.లగ.గణములు.వృ.సం.72.ప్రాసగలదు.

జగతికిన్మేల్మేలగున్?

స్వగమ తీరున్మార్చుగా?

వెగటగున్దుశ్చింతలున్?

ఓగిర పూర్ణంబౌ?రసన్!

4.గర్భగత"-గురు ప్రోక్త"-వృత్తము.

ధృతిఛందము.భ.త.స.భ.భ.ర.గణములు.యతి.10.వ.యక్షరము.

ప్రాస నీమముగలదు

సద్వర చిత్సంభరితమౌ?జగతికిన్మేల్మేలగున్?

సద్వశ బోధామృతమిలం?సద్గుణ గణ్య మగుం కదే?

విద్వర కీర్తిం!శుభగమై?విద్గుణ లోకము తీరునున్?

ఉద్వహ శోభాయత!గనుం?ఉద్గుణ మేర్చుం?సర్వమున్?

5.గర్భగత"-ఉత్తమా"-వృత్తము.

అత్యష్టీఛందము.భ.భ.ర.న.మ.లగ.గణములు.యతి.10.వయక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

సద్గురు ప్రోక్తము నుత్తమై?జగతికిన్మేల్మేలగున్?

సద్గుణ గణ్యమగున్గదే?స్వగమ తీరున్మార్చుగా?

విద్గుణ లోకము తీరునుంవెగటగున్దుశ్చింతలున్?

ఉద్గుణ మేర్చును!సర్వమున్నోగిర పూర్ణంబౌరసన్?

6.గర్భగత"-సద్వర"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.భ.భ.ర.న.మ.య.స.భ.లగ.గణములు.యతులు.10,18.

ప్రాసనీమముగలదు.

సద్గురు ప్రోక్తము నుత్తమై!జగతికిన్మేల్మేలగున్?సద్వర చిత్సంభరితమౌ?

సద్గుణగణ్య మగున్గదే!స్వగమ తీరున్మార్చుగా?సద్వశ బోధామృతమిలన్?

విద్గుణలోకముతీరునున్వెగటగుం?దుశ్చింతలున్విద్వర!కీర్తిం!శుభగమై?

ఉద్గుణ మేర్చును!సర్వమున్నోగిర!పుర్ణంబౌ?రసన్నుద్వహ!శోభాయత!గనునన్?

7.గర్భగత"-సభాయనమః"-వృత్తము.

అత్యష్టీఛందము.న.మ.య.స.భ.లగ.గణములు.యతి.9.వ.యక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

జగతికిం!మేల్మేలగుం? సద్వర! చిత్సంభరితమౌ?

స్వగమ తీరున్మార్చుగా?సద్వశబోధధామృత!మిలన్?

వెగటగున్?దుశ్చింతలున్?విద్వర కీర్తిం?శుభగమై!

ఓగిర పూర్ణంబౌ? రసం! ఉద్వహ ! శోభయత?గనున్!

8.గర్భగత"-జగన్మేలు-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.న.మ.య.స.భ.య.స.స.లగ.గణములు.యతులు.9,18.

ప్రాసనీమముగలదు.

జగతికిం!మేల్మేలగుం?సద్వర చిత్సంభరితమౌ?సద్గురు!ప్రోక్తము!నుత్తమై?

స్వగమ!తీరుంమార్చుగా!సద్వశ !బోధామృత మిలం?సద్గుణగణ్యమగుంగదే!

వెగటగుం?దుశ్చింతలుం?విద్వర!కీర్తిం!శుభగమై!విద్గుణ!లోకము తీరునున్?

ఓగిర!పూంబౌ?రసం!ఉద్వహ శోభాయత?గనుం?ఉద్గుణమేర్చును!సర్వమున్?

9,గర్భగత"-చిదంబర"-వృత్తము.

ధృతిఛందము.భ.భ.ర.భ.త.స.గణములు.యతి.10,వ.యక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

.సద్గురు ప్రోక్తము!నుత్తమై?సద్వర!చిత్సంభరితమౌ?

సద్గుణ గణ్య మగుంగదే?సద్వశ!బోధామృతమిలన్?

విద్గుణ లోకము తీరునుం?విద్వర కీర్తిం?శుభగమై!.

ఉద్గుణ మేర్చును!సర్వముం?ఉద్వహ!శోభాయత!గనున్?

10.గర్భగత"-సచ్ఛిత్"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.భ.భ.ర.భ.త.స.న.మ.లగ.గణములు.యతులు.10,19.

ప్రాసనీమముగలదు.

సద్గుణ ప్రోక్తము!నుత్తమై?సద్వర!చిత్సంభరితమౌ?జగతికింమేల్మేలగున్?

సద్గుణ గణ్యమగుంగదే?సద్వశ!బోధామృతమిలం?స్వగమ!తీరున్మార్చుగా?

విద్గుణ లోకము తీరునుం?విద్వర కీర్తిం!శుభగమైవెగటగుం!దుశ్చింతలున్?

ఉద్గుణమేర్చును!సర్వముం?ఉద్వహ!శోభాయత!గనుం?ఓగిర!పూర్ణంబౌ?

రసన్!

 స్వస్తి.

మూర్తి. జుత్తాడ.

జైహింద్.

స్వాగతమ్.

జైశ్రీరామ్.

జైహింద్.

గతికాద్వయ,కాఠిన్య,నరజయుగళీద్వయ,మూర్తిమంత,ప్రదితకీర్తి,కీర్తి ప్రద,రచన:-శ్రీ వల్లభవఝల అప్పల నరసింహ మూర్తి.

జైశ్రీరామ్.

గతికాద్వయ,కాఠిన్య,నరజయుగళీద్వయ,మూర్తిమంత,ప్రదితకీర్తి,కీర్తి ప్రద,

చక్కని,గర్భ పరార్ధకద్వయ వృత్తములు.

రచన:-వల్లభవఝల అప్పల నరసింహ మూర్తి.

    జుత్తాడ.

      -"పరార్ధక ద్వయ వృత్తములు.

ఉత్కృతిఛందము.న.ర.జ.న.ర.జ.న.ర.వృతగణములు.యతులు.10.19.

ప్రాసనీమముగలదు.

1.చదలకాపు!బీదవాడు!చదిర భూష!చక్కనయ్య! జగములేలు!నిస్వార్ధి?   పదిలకాని!సోదరుండు!ప్రదితకీర్తి?లోక నేత! వగపు బాపు!తండ్రీవు?

మదిని మెచ్చు?కొల్చి నంత?మధురమూర్తి!శ్రీగిరీశ?మగువ!గంగ!గౌరీశ!

 సుధలుజిమ్ము!జీవితాన!సొదలు దీర్చి!గావుమయ్య?సుగుణగణ్య!సర్వేశ!

చదలకాపు=శివుడు,చదిరభూష=నాగాభరణ,పదిలకాని=స్థితికరుని(విష్ణు

మూర్తిని),సుగుణగణ్య=సుగుణాత్మునిగా!లెక్కింపబడు.

2.చదిరభూష!చక్కనయ్య?చదలకాపు!బీదవాడు!జగములేలు!నిస్వార్ధి?

ప్రదితకీర్తి?లోకనేత! పదిలకాని!సోదరుండు? వగపు బాపు!తండ్రీవు?

మధుర!మూర్తి!శ్రీగిరీశ?మదిని మెచ్చు?కొల్చినంత?మగువ!గంగ!గౌరీశ!

సొదలు!తీర్చి!కావుమ్య?సుధలు జిమ్ము!జీవితాన!సుగుణగణ్య!సర్వేశ!

1.గర్భగత"-గతికా"-ద్వయ వృత్తములు.

బృహతీఛందము.న.ర.జ.గణములు.వృ.సం.344.ప్రాసగలదు.

1.చదలకాపు!బీదవాడు!               2.చదిరభూష!చక్కనయ్య?

    పదిలకాని!సోదరుండు!                ప్రదిత కీర్తి?  లోకనేత!

   మదిని మెచ్చు?కొల్చినంత?          మథుర మూర్తి!శ్రీగిరీశ?

   సుధలు జిమ్ము!జీవితాన!             సొదలు దీర్చి!గావుమయ్య?

2.గర్భగత"-కాఠిన్య"-వృత్తము.

అనుష్టుప్ఛందము.న.ర.గల.గణములు.వృ.సం.148.ప్రాసగలదు.

జగములేలు! నిస్వార్ధి!

వగపు బాపు!తండ్రీవు?

మగువ!గంగ! గౌరీశ!

సుగుణ గణ్య? సర్వేశ!

3.గర్భగత"-నరజ యుగళీ"-ద్వయ వృత్తములు.

ధృతిఛందము.న.ర.జ.న.ర.జ.గణములు.యతి.10.వ.యక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

1.చదల కాపు!బీదవాడు! చదిరభూష!చక్కనయ్య?

   పదిలకాని!సోదరుండు! ప్రదిత కీర్తి?లోక నేత!

  మదిని మెచ్చు?కొల్చినంత? మధుర మూర్తి!శ్రీగిరీశ?

  సుధలు జిమ్ము!జీవితాన! సొదలు దీర్చి!గావుమయ్య!

2.చదిర భూష!చక్కనయ్య? చదలకాపు!బీదవాడు!

   ప్రదిత కీర్తి?లోక నేత! పదిలకాని!సోదరుండు!

  మథుర మూర్తి!శ్రీగిరీశ?మదిని మెచ్చు?కొల్చినంత?

  సొదలు దీర్చి!గావు మయ్య!సుధలు జిమ్ము?జీవితాన!

4.గర్భగత"-మూర్తిమంత"-వృత్తము.

అత్యష్టీఛందము.న.ర.జ.న.ర.గల.గణములు.యతి.10.వ.యక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

చదిర భూష!చక్కనయ్య?జగము లేలు?నిస్వార్ధి!

ప్రదిత కీర్తి?లోకనేత!  వగపు!బాపు తండ్రీవు?

మథుర మూర్తి!  శ్రీగిరీశ?  మగువ,గంగ!గౌరీశ?

సొదలు దీర్చి!గావు మయ్య?సుగుణగణ్య!సర్వేశ?

5.గర్భగత"-ప్రదిత కీర్తి"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.న.ర.జ.న.ర.భ.స.జ.గల.గణములు.యతులు.10,18.

ప్రాసనీమముగలదు.

చదిరభూష!చక్కనయ్య?జగములేలు?నిస్వార్ధి!చదలకాపు!బీదవాడు!

ప్రదిత కీర్తి?లోకనేత! వగపు బాపు తండ్రీవు?పదిలకాని! సోదరుండు!

మథుర మూర్తి!శ్రీగిరిశ?మగువ గంగ గౌరీశ?మదిని మెచ్చు!కొల్చినంత?

సొదలు దీర్చి!గావు మయ్య?సుగుణగణ్య!సర్వేశ?సుథలుజిమ్ము!జీవితాన!

6.గర్భగత"-కీర్తిప్రద"-వృత్తము.

అత్యష్టీఛందము.న.ర.భ.స.జ.గల.గణములు.యతి.9.వ.యక్షరము.

ప్రాసనీమముగలదు.

జగములేలు? నిస్వార్ధి! చదలకాపు!బీదవాడు?

వగపు బాపు తండ్రీవు?పదిలకాని!సోదరుండు!

మగువగంగ! గౌరీశ?మదిని మెచ్చు?కొల్చినంత?

సుగుణ గణ్య!సర్వేశ? సుధలు జిమ్ము?జీవితాన

7.గర్భగత"-చక్కని"-వృత్తము.

ఉత్కృతిఛందము.న.ర.భ.స.జ.భ.స.జ.గల.గణములు.యతులు.9,18.

ప్రాసనీమముగలదు.

జగములేలు?నిస్వార్ధి!చదలకాపు!బీదవాడు?చదిర భూష!చక్కనయ్య?

వగపుబాపు!తండ్రీవు?పదిలకాని!సోదరుండు!ప్రదిత కీర్తి?లోక నేత?

మగువ గంగ!గౌరీశ?మదిని మెచ్చు?కొల్చినంత?మధురమూర్తి!శ్రీగిరీశ?

సుగుణగణ్య!సర్వేశ?సుధలు జిమ్ము?జీవితాన?సొదలుదీర్చి!గావుమయ్య?

 స్వస్తి

మూర్తి.జుత్తాడ.

జైహింద్.