గణనీయంబగు భాషలందు తెలుగున్ గాంచంగ మేల్మేలు.. తాన్ విన సొంపై , ప్రకటించు భావ సరళిన్ దృప్తిన్, విశేషించి పల్ ఘన కావ్యామృత సంవిధాన మహిమల్ గాంచంగ నాంధ్రామృతం బను యీ బ్లాగును గొల్పి యుంటి. కనుడీ ! ఆంధ్రామృతం బందుడీ ! .

20, మార్చి 2026, శుక్రవారం

శ్రీమదాది పరాశక్తి! రచన .. చింతా రామకృష్ణారావు.

0 comments

జైశ్రీరామ్.

ఓం శ్రీమాత్రే నమః.

🙏🏽

శ్రీమదాది పరాశక్తి!

రచన .. చింతా రామకృష్ణారావు.

సీ.  ఓంకార సంభాస! ఐంకార వాగ్యోష! హ్రీంకార, శ్రీంకార హృత్ ప్రకాశ!

పంకేరుహాక్షీ! యలంకారమీవేగ యంకించి నే వ్రాయు శంకృతులను,

సంకాసమేలేని శంకాపహారీ! కుసాంకర్యముల్ బాపు పంకజ ముఖి!

లంకేశపూజ్యుం డలంకారమై సృష్టి నుంకించి చేయంగ నూతమిచ్చి,

గీ.  అంకితంబైన భక్తులకండవగుచు,

అంతమొందించి దౌష్ట్యంబు లనితరముగ,

శాంకరీ! లోకములనేలు శంకరనుత!

శ్రీమదాది పరాశక్తి! ప్రేమఁ గనుమ.


సీ.  భారతాంబకు నేడు బాధలన్ కలిగించు పాపాత్ము లిలపైమ ప్రబలినారు,

మానవత్వము నేడు మటుమాయమయ్యెను, గౌరవ భావముల్ కరిగె నేడు,

స్త్రీ బాల వృద్ధుల క్షేమంబు నెంచక పీడించు మూర్ఖులు పెరిగినారు,

పూజారులను నేడు పూతికపుల్లగా చూచి కొట్టెడు రక్కసులు జనించ్రి,

సీ.  శ్రీమదాదిపరాశక్తి యేమి నీవు

చూచి, చూడక యున్నట్లు వేచినావు?

కాళికాశక్తివై నీవు కదలి రమ్ము,

దుష్ట సంహారమొనరించి తుష్టినిమ్ము.

🙏🏽🙏🏽🙏🏽

జైహింద్.

పంచపాషాణాలు. టటకిట టట్టకిట్టటట కిట్టటటట్ట పద్య ప్రతిపదార్థ తాత్పర్యాదులు.

0 comments

జైశ్రీరామ్. 

పాల్కురికి సోమనాధుడు వ్రాసిన అక్షరాంక పద్యాలు

1వ పాషాణం.
షడ్జామడ్జ కరాడ్జ వీడ్జన సుధా డ్జాలంబు ధడ్జాఖరే
యధ్యః ఖడ్గ ధరే ధరే ఖణఖణే ఖర్జూర లుడ్భ్రాడ్భ్రమః
లుడ్భ్రాయాస్పద యడ్గ్ర డడ్గ్ర డడడా షడ్గ్రడ్గ్ర డడ్గ్రడ్గ్రహా
షడ్జానః పురచాతురస్సుర గణేశద్యోతి విద్యోదయః

మరొకవిధంగా కూడాఉందిచూడండి.
షడ్జామడ్జకరాడ్జవిడ్జ వసుధజ్జాలాంఛిదజ్జాఖరే
జడ్జటకిట్కిధరఢ్గరేడ్ఘన ఘనఖడ్జోతవీడ్జట్భృమ విఢ్యా
లుఢ్భ్రమలుట్ప్రయట్రయపదా డడ్గ్రరడడ్గ్రరహ
పాదౌటేట్ప్రట టట్రయట్పుట రసప్రఖ్యాత సఖ్యోదయా

పాల్కురికి సోమనాధుడు వ్రాసిన అక్షరాంక పద్యాలు-  
02 వ పద్య  ప్రతిపదార్థ తాత్పర్య విశేషాలు

డమరుగజాత డండడమృడండమృడండ మృడండ మృండమృం
డమృణ మృడండడండ మృణడండడడండ మృడం డమృం డమృం
డమృణ మృడండడంకృతివిడంబిత ఘూర్ణిత విస్ఫురజ్జగ
త్ర్పమథన తాండవాటన "డ"కారనుతా బసవేశ పాహిమాం!

ప్రతిపదార్థం
బసవేశ = ఓ బసవేశ్వరుడా !
డమరుగ= నీ చర్మవాద్య విశేషమునుండి
జాత =పుట్టిన
డండడ= డండడ అను చప్పుళ్ళతో
మృడండమృడండ మృడండమృండమృండమృణ మృడండడండ మృణడండడడండ మృడం డమృం డమృం
డమృణ మృడండడం =మృడ (శివ)ధ్వనిని వెలార్చెడి మృడండ ....మృండమృణ మొదలయిన శబ్దములు
(అన్ని డ కార ధ్వనులు కావటం విశేషం)
కృతి=చేయుటను
విడంబిత=అనుకరించు
ఘూర్ణిత =తిరుగుడుపడినది
విస్ఫురత్=ప్రకాశించే, తళతళమని మెరిసే
జగత్= లోకమును
ప్రమథన =చిలుకు
తాండవ= నాట్యమునందు
అటన=సంచరించువాడా ! (తిరుగువాడా!)ఓ పరమశివా !
డ"కారనుతా= డ అను అక్షరముతో పలుమార్లు ఈ పద్యంలో పొగడబడినవాడా ! ఓ శివా !
మాం = నన్ను
పాహి= రక్షించు
తాత్పర్యము
ఓ బసవేశ్వరుడా ! నువ్వు తాండవ నృత్యము చేసే సమయంలో   నీ  డమరుకము నుండి డండడ,మృడండమృడండ మృడండమృండమృండమృణ మృడండడండ మృణడండడడండ మృడండమృం డమృం మొదలగు ధ్వనులు పుడుతున్నాయి.ఆ ధ్వనులతో పుట్టిన డమరుక కాంతులలో  లోకాలు  తిరుగపడుతున్నాయి.. అటువంటి అద్భుతమైన  డమరుక ధ్వనులు కలిగిన  లోకాలను చిలుకు  తాండవ నాట్యమునందు సంచరించువాడా ! (తిరుగువాడా!)ఓ పరమశివా !డ అను అక్షరముతో పలుమార్లు ఈ పద్యంలో పొగడబడినవాడా ! ఓ శివా !నన్నురక్షించు
విశేషాలు
శివుని చేతిలో నుండునది డమరుకము.
 ఆడమరుకమును వాయించుటకు మధ్యలో ఒక కొయ్యముక్క కడతారు.
 దానిని మణి అంటారు.
 డమరుకమును కదలించినపుడు మణి డమరుకమునకు అటు ఇటు  తగిలి డమరుకమును మ్రోగిస్తుంది.
ఆ డమరుక మణుల కాంతులను పాల్కురికి ఈ పద్యంలో  వర్ణించాడు.
డమరుకము :
శబ్ద గుణకము ఆకాశము. ఆకాశమునందు శబ్దము యొక్క ప్రకంపనలు ప్రయాణించును. మనము మంత్ర జపము చేసినపుడు కాని, వినినపుడు కాని స్పందనలు / తరంగాలు ఏర్పడి. అవి శివ ఢమరుక ధ్వని వంటి దానిని మన చెవులలో కలిగించును. మంత్ర పురశ్చరణ చేయుట వలన యోగికి ఆనందము కలిగి తాండవము చేయును. దీనికి గుర్తుగానే శివుడు  డమరుకను ధరించునని పెద్దలు చెబుతారు.

3వ పాషాణం.

టటకిట టట్టకిట్టటట కిట్టటటట్ట పద్య ప్రతిపదార్థ తాత్పర్యాదులు.

చ. టటకిట - టట్ట కిట్ట టట - కిట్టట టట్టట కిట్ట టట్ట కిట్

టటకిట టట్టకిట్ట టకి టట్టట టోన్ముఖ టంకృతి స్ఫుటో

త్కట పటహాది నిస్వన వియత్తల దిక్తట తాటితార్భటో

ద్భట పటుతాండవాటన, "ట"కారనుతా! బసవేశ పాహిమామ్!

పద విభాగము.

టటకి ట టట్టకిట్టటట కిట్టటటట్ట టకిట్టటట్టకిట్టటకిట టట్టకిట్టట కిటట్టట ట, 

ఉన్ముఖ టంకృతి, 

స్ఫుట+ఉత్కట

పటహ+ఆది, 

నిస్వన ,

వియత్తల, 

దిక్తట, 

తాటిత+ఆర్భట+ఉద్భట, 

పటుతాండవ+ అటన, 

"ట"కారనుతా! బసవేశ ,పాహిమాం!

అన్వయక్రమము. 

బసవేశ, టటకి ట టట్టకిట్టటట కిట్టటటట్ట టకిట్టటట్టకిట్టటకిట టట్టకిట్టట కిటట్టట ట, ఉన్ముఖ టంకృతి, స్ఫుట+ఉత్కట .. పటహ+ఆది, నిస్వన ,వియత్తల, దిక్తట, తాటిత+ఆర్భట+ఉద్భట, పటుతాండవ+ అటన, "ట"కారనుతా! పాహిమాం

ప్రతి పదార్థము

బసవేశ = ఓ బసవేశ్వరుడా !

టటకి ట టట్టకిట్టటట కిట్టటటట్ట టకిట్టటట్టకిట్టటకిట టట్టకిట్టట కిటట్టట ట,= టకటక అను చప్పుళ్లతో

ఉన్ముఖ = పైకి విస్తరిస్తున్న

టంకృతి= ఆశ్చర్యముగొలుపు వింటినారియొక్కధ్వనుల వంటి ధ్వనులు కలిగిన

స్ఫుట= స్పష్టమైన.

ఉత్కట= భయంకరమైన

పటహ=తప్పెట

ఆది= మొదలైన

నిస్వన = ధ్వనులతో

వియత్తల=ఆకాశము

దిక్తట=దిక్+తట= దిక్కుల ప్రదేశములను తాకిన

తాటిత= కొట్టబడిన

ఆర్భట=కేకలతో

ఉద్భట=అధికమైన

పటు తాండవ= నేర్పుకలిగిన నాట్యములో

అటన=సంచరించువాఁడవైన ఓ పరమశివా !

ట"కారనుతా= టకారము అను అక్షరముతో పలుమార్లు ఈ పద్యంలో పొగడబడినవాడా ! ఓ శివా !

మాం = నన్ను

పాహి= రక్షించు

తాత్పర్యము

ఓ బసవేశ్వరుడా ! నీ శివతాండవము టకటక అను చప్పుళ్లతో పై పైకి విస్తరిస్తున్న వింటినారియొక్కధ్వనుల వంటి ధ్వనులు కలిగినది. స్పష్టమైనది. భయంకరమైనది.తప్పెట మొదలైన వాటి ధ్వనులతో ఆకాశము మరియు దిక్కుల అంచులను తాకుచున్నది.అనేక కేకలు కలిగినది.అధికమైనది. నేర్పుకలిగిన నాట్యములోతిరుగువాడా! టకారము అను అక్షరముతో పలుమార్లు ఈ పద్యంలో పొగడబడినవాడా ! ఓ శివా ! నన్ను రక్షించు.

4వ పాషాణం.

"ఢణ ఢణ ఢం మృఢం మృఢణఢం మృణఢంమృణ ఢంఢణోద్ధణం 

ధణనటన త్వదీయడమరూత మదార్చట ఢంకృతి ప్రజృం

భణ తుటితాభతార గణరాజ దినేశముఖిగ్రహప్రఘుర్ 

క్షణ గుణతాండవాటన "ఢ"కారనుత బసవేశ పాహిమాం!".

5వ పాషాణం.

పాల్కురికి సోమనాథుని అక్షరాంక పద్యము.

ణణ్మృణ ణణ్మృణ ణ్మృ ణణ ణణ్మృణణ ణ్మృణ ణణ్మృణ ణ్మృణ
ణ్ణ ణ్మృణ నృత్త్వదీయసుఖవిక్రమ జృంభణ సంచలన్నభో
ణ్ణ ణ్మృణ ది క్క్వణ ణ్మృణణ ణణ్మృణ ణణ్మృణ ణణ్మృణ స్వన
ణ్ణ ణ్మృణ తాండవాటన "ణ"కారనుత బసవేశ పాహిమాం!
తాత్పర్యము
ఓ బసవేశ్వరా ! ఓ శివా ! ణణ్మృణ ణణ్మృణ ణ్మృ ణణ ణణ్మృణ ణణ్మృణ ణణ్మృణ ణ్మృణణ్ణ ణ్మృణణ, ణ్మృణ అను శబ్దములు నువ్వు తాండవ నృత్యము చేయునప్పుడు పుడుతున్నాయి.
నీ పవిత్రమయిన తాండవ పరాక్రమముతో అతిశయిస్తూ ఆకాశము కదులుచున్నది. ఉణ్ణణ, మృణ అను శబ్దాలు దిక్కులందు ప్రతిధ్వనించుచున్నవి. మృణణ ణణ్మృణ ణణ్మృణ ణణ్మృణ మొదలగు అక్షర శబ్దములు దిక్కులందు మారుమ్రోగుతున్నాయి. ణణ్మృణ అను అక్షరముల సాన్నిహిత్యము కలిగిన ఓ బసవేశ్వరుడా ! తాండవనృత్యములో అటునిటు తిరుగువాడా!ఓ పరమశివా !ణ అను అక్షరముతో పలుమార్లు ఈ పద్యంలో పొగడబడినవాడా ! ఓ శివా ! నన్ను రక్షించు.

ద్

శ్రీ పరాభవనామ సంవత్సర ఉగాది శుభాకాంక్షలు.

0 comments

జైశ్రీరామ్.

ఓం శ్రీమాత్రే నమః.

శ్రీ పరాభవనామ సంవత్సర ఉగాది.


శా.  శ్రీమన్మంగళ శాంభవీ! శుభములన్ జేకూర్చు నిన్ వేడెదన్,

క్షేమంబున్ గొలుపన్ పరాభవయె నీ సేవామహాభాగ్యమున్

బ్రేమన్ మాకిడ వచ్చె, నామము కనన్ భీతిన్ మదిన్ గొల్పునే,

శ్రీమాతా! కనుమా పరాభవములన్ ఛేదించి రక్షింపుమా.


ఉ.  స్వాగతమో పరాభవ! ప్రశాంతిని మాకు ననుగ్రహింపగా

రాగదె భారతావనికి, రమ్యమహోజ్వల కాంతి పూర్ణమై,

సాగగనిమ్ము సజ్జముల సన్నుత వర్తన చక్కగాను, నీ

యాగమనమ్ము దుష్టులకు హానిని గూర్చుత, ధర్మనిష్ఠతోన్.


చం.  కలుగఁగఁ జేయకమ్మ భువి గణ్యుల కెట్టి పరాభవంబు, నా

పలుకులనెన్ని హైందవము వర్ధిలునట్టులఁ జేయుమమ్మ, ని

స్తులవని నిన్ను నే పొగడ, తోచుమ చక్కగ వత్సరాంతమున్,

వెలుగఁగనిమ్ము మాబ్రతుకు, విశ్వమునన్ వర శాంతి గొల్పుచున్.


ఉ.  ఓయి వసంత నీ కొఱకు నోర్పుగఁ జూచితిమింతకాలమున్,

శ్రేయములన్ రచించుటకు శ్రీకరమైన వసంతశోభతో,

న్యాయము నిల్పు దీక్షఁగొని నవ్యకళల్ విరజిమ్ముచున్ కృపన్

ధీయుతులెన్న వచ్చితివి, తేజము గొల్పి శుభాళి గొల్పుమా.


మ.  వరమౌ షడ్రుచులిచ్చినావు, ప్రకృతిన్ భాసిల్లగాఁ జేసి, సుం

దర భావామృత మొల్కఁ జేసితివి, విస్తారంబుగా సత్కృతుల్

స్థిరమౌ కీర్తిని గొల్ప నిచ్చితివి యుగాదీ! నీదు శోభల్ సదా

ధరపైనొప్పగ నిల్చి యుండుము, ప్రమోదంబున్ బ్రజన్ నిల్పగన్.


ఉ.  మంగళమో యుగాది శుభమంగళముల్ పికపాళికీధరన్,

మంగళమౌ వసంతునకు, మంగళమౌ సహకారపాళికిన్,

మంగళమౌత తెమ్మెరకు, మంగళమౌ సుజనాళికిన్ సదా

మంగళమౌత భారతికి, మంగళముల్ మన దేశమాతకున్.


అమ్మదయతో

చింతా రామకృష్ణారావు.

తే.11 - 3 - 2026.

జైహింద్.

రవీంద్రభారతిలో తెలంగాణా భాషా సంస్కృతిక శాఖ నిర్వహించిన ఉగాది కవిసమ్మేళనం సందర్భంగా పురస్కారం.

0 comments

జైశ్రీరామ్.

శా.  శ్రీమన్మంగళ శాంభవీ! శుభములన్ జేకూర్చు నిన్ వేడెదన్,

క్షేమంబున్ గొలుపన్ పరాభవయె నీ సేవామహాభాగ్యమున్

బ్రేమన్ మాకిడ వచ్చె, నామము కనన్ భీతిన్ మదిన్ గొల్పునే,

శ్రీమాతా! కనుమా పరాభవములన్ ఛేదించి రక్షింపుమా.


చం.  ప్రవర మునీశ్వరార్చిత పరా! భవసంయుతవౌచు సత్ కృపన్

భువికరుదెంచినావు కద పూజ్యముగాను పరాభవాఖ్యవై,

కవివరులెల్ల నీకొఱకు గానము చేయుచ్ స్వాగతించిరీ

యవనిని కావు మమ్మ మహితాత్ములు కోరువిధంబు శోభిలన్.


ఉ.  స్వాగతమో పరాభవ! ప్రశాంతిని మాకు ననుగ్రహింపగా

రాగదె భారతావనికి, రమ్యమహోజ్వల కాంతి పూర్ణమై,

సాగగనిమ్ము సజ్జముల సన్నుత వర్తన చక్కగాను, నీ

యాగమనమ్ము దుష్టులకు హానిని గూర్చుత, ధర్మనిష్ఠతోన్.


చం.  కలుగఁగఁ జేయకమ్మ భువి గణ్యుల కెట్టి పరాభవంబు, నా

పలుకులనెన్ని హైందవము వర్ధిలునట్టులఁ జేయుమమ్మ, ని

స్తులవని నిన్ను నే పొగడ, తోచుమ చక్కగ వత్సరాంతమున్,

వెలుగఁగనిమ్ము మాబ్రతుకు, విశ్వమునన్ వర శాంతి గొల్పుచున్.


ఉ.  ఓయి వసంత నీ కొఱకు నోర్పుగఁ జూచితిమింతకాలమున్,

శ్రేయములన్ రచించుటకు శ్రీకరమైన వసంతశోభతో,

న్యాయము నిల్పు దీక్షఁగొని నవ్యకళల్ విరజిమ్ముచున్ కృపన్

ధీయుతులెన్న వచ్చితివి, తేజము గొల్పి శుభాళి గొల్పుమా.


మ.  వరమౌ షడ్రుచులిచ్చినావు, ప్రకృతిన్ భాసిల్లగాఁ జేసి, సుం

దర భావామృత మొల్కఁ జేసితివి, విస్తారంబుగా సత్కృతుల్

స్థిరమౌ కీర్తిని గొల్ప నిచ్చితివి యుగాదీ! నీదు శోభల్ సదా

ధరపైనొప్పగ నిల్చి యుండుము, ప్రమోదంబున్ బ్రజన్ నిల్పగన్.


ఉ.  మంగళమో యుగాది శుభమంగళముల్ పికపాళికీధరన్,

మంగళమౌ వసంతునకు, మంగళమౌ సహకారపాళికిన్,

మంగళమౌత తెమ్మెరకు, మంగళమౌ సుజనాళికిన్ సదా

మంగళమౌత భారతికి, మంగళముల్ మన దేశమాతకున్.

జైహింద్.


 

18, మార్చి 2026, బుధవారం

శేరిలింగంపల్లిలో ఉగాది కవిసమ్మేళనం.

0 comments


ఓం శ్రీమాత్రే నమః.🙏🏻
శ్రీమన్మంగళ వత్సరాది శుభముల్ చేకూర్చుతన్, సజ్జనుల్

ధీమంతుల్ గుణగణ్యులున్ వెలుగుతన్ దేదీప్యమానంబుగా

ప్రేమన్ శ్రీపర దేవతే భవమయెన్ విశ్వంబునే కావగా,

శ్రీమాతాద్భుత దీవనల్ వడయుచున్ వెలుగుడీ దేదీప్యమానంబుగా.

జైశ్రీరామ్.
జైహింద్.

16, మార్చి 2026, సోమవారం

ఉగాది కవిసమ్మేళనమునకు ఇదే మా ఆహ్వానం. ఫ్రెండ్స్ వెల్ఫేర్ అసోసియేషన్, శేరిలింగంపల్లి.

0 comments

జైశ్రీరామ్.

జైహింద్.