సమస్య. వినయము సాధుపుంగవుల వేదన పెంచుట విస్మయంబగున్. దీనికి నా పూరణ.

 జైశ్రీరామ్.

చం.  అనయము సాధుపుంగవులకాశ్రయమిచ్చుచు సేవగొప్పగా

వినయముతోడ చేయనొక వేదవిదుండు భరింపరాని యా

వినయము తాళజాలమిని వేదనచెందిరి సాధుపుంగవుల్,

వినయము సాధుపుంగవుల వేదన పెంచుట విస్మయంబగున్.

జైహింద్.

లలితాచంద్రమౌలీశ్వర క్షేత్రము మిట్టపల్లి సిద్ధిపేట శతావధానం ధారణసభ. నిర్వహణ.... భక్తిసాధనం శ్రీపండరి రాధాకృష్ణమూర్తి.

జైశ్రీరామ్.

జైహింద్.

2-మిట్టపల్లిలో శ్రీ లలితాచంద్రమౌలీశ్వర క్షేత్రము. లలితాదేవి విగ్రహప్రతిష్ఠ ఉత్సవాలు. భక్తిసాధనం పండరివారి కలలు పండిన శుభసమయం.

జైశ్రీరామ్.

జైహింద్.

సమస్య. ఆరని మంటలే మనకు హాయిని గొల్పును చిత్రమొప్పగా. నా పూరణ.

 జైశ్రీరామ్.

ఉ.  ఘోరకలిప్రభావమున కూరుకుపోయినవారమైనచో

నేరచరిత్రకల్గి కననేరమినన్యుల మేలు, వారిలో

కూరిన వైరభావమున గొప్పగ రేగిన బంధుకోటిలో

నారని మంటలే మనకు హాయిని గొల్పును చిత్రమొప్పగా.

జైహింద్.

కర్పూరక్షారయోస్సామ్యం. ... మేలిమిబంగారం మన సంస్కృతి.

 జైశ్రీరామ్.

శ్లో.  కర్పూరక్షారయోస్సామ్యం  -  రూపే స్యాన్న తు తద్రసేl

బాహ్యాకృతిర్భవేదేకో  -  నాన్ తః సదసతోర్గుణఃll

తే.గీ.  కప్పురమునుప్పు పోలికన్ గనగ నొకటె,

వాటి రుచులందు వేరుగా వరలుచుండు,

సుజన దుర్జనులొకపోల్కె చూడనొప్పి

యుండవచ్చు, గుణంబులా యుండవటుల.

భావము. ఉప్పు, కర్పూరము బయటకు చూడటానికి ఒకేవిధంగా ఉంటాయి. 

వాటి రుచులు మాత్రం వేరుగా ఉంటాయి. సజ్జనులు, దుర్జనులు 

బయటకు ఒకేవిధంగా ఉంటారు. వారి మనసులోని గుణం మాత్రం 

వేరుగా ఉంటుంది.

జైహింద్.

ద్రోగ్ధవ్యం న చ మిత్రేషు. ... మేలిమిబంగరం మన సంస్కృతి.

 జైశ్రీరామ్.

శ్లో.  ద్రోగ్ధవ్యం న చ మిత్రేషు న విష్వస్తేషు కర్హిచిత్ ౹ 

యేషాం చాన్నాని భుంజీత యత్ర చ స్యాత్ ప్రతిశ్రయః ౹౹

(మహాభారతమ్ 3.154.13)

తే.గీ.  స్నేహితులయెడలను, విశ్వసించువారి

యెడల, మృష్టాన్న దాతల యెడల, తనకు

తానుగా నాశ్రయంబిచ్చు ధన్యులయెడ, 

ద్రోహమొనరింపరాదయా, దురితమొదవు.      

భావము.  మిత్రుల విషయములో, విశ్వాసం పెట్టుకున్నవారివిషయములో, 

ఎవరి అన్నము స్వీకరింతురో అటువంటి వారివిషయములో, మరియు 

తనకు తానుగా ఆశ్రయము ఇచ్చిన వారి విషయములో ద్రోహం 

ఎప్పటికీ చెయ్యరాదు.

జైహింద్.

తృణం బ్రహ్మవిదః స్వర్గః, ... మేలిమి బంగారం మన సంస్కృతి.

 జైశ్రీరామ్.

ఓం శ్రీమాత్రే నమః🙏🏻

శ్లో.  తృణం బ్రహ్మవిదః స్వర్గః,  -  తృణం శూరస్య జీవితమ్‌ |

జితాsక్షస్య తృణం నారీ,  -  నిఃస్పృహస్య తృణం జగత్‌ ||

తే.గీ.  దొడ్డ బ్రహ్మజ్ఞునకు దివి గడ్డిపరక,

చూడ ప్రాణంబు తృణమేను శూరునకును,

స్త్రీలు తృణమెన్న వరజితేంద్రియులకిలను,

తృణము విగతస్పృహులకెన్న సృష్టి, నృహరి!

భావము.  బ్రహ్మజ్ఞానికి స్వర్గం గడ్డిపరక. శూరునికి ప్రాణాలు తృణం. 

ఇంద్రియాలు జయించిన వానికి స్త్రీ తృణం. ఆశ లేనివానికి జగత్తు తృణం.

అమ్మ దయతో🙏🏻

చింతా రామకృష్ణారావు.

జైహింద్.

చిన్నయసూరి జయంతి జరిపిస్తున్న వారసులు సూరి మహోదయులు.

 జైశ్రీరామ్.

జైహింద్.

ఈ రోజు ప్రజాసంకల్పం దినపత్రికలో నా పద్యాలు.

జైశ్రీరామ్.

జైహింద్.

28/11/2024 న సాయంత్రం 4. 00 గంటల నుండి 5.00 గంటల వరకు మియాపూర్ లో ఇష్టాగోష్టిగా జరిగిన శ్రీ మరుమాముల దత్తాత్రేయశర్మ అష్టావధానం.

జైశ్రీరామ్. 

ఇష్టాగోష్టిగా అవధానం 

28/11/2024 న సాయంత్రం 4. 00 గంటల నుండి 5.00 గంటల వరకు మియాపూర్ లోని

శ్రీ చింతా రామకృష్ణా రావు గారి స్వగృహంలో శ్రీ మరుమాముల దత్తాత్రేయ శర్మ  ఇష్టాగోష్టిగా క్షిప్రావధానం చేశారు. కేవీయన్ ఆచార్య  అవధానానికి సాక్షిగా,  సల్లేఖకులుగా వ్యవహరించారు. శ్రీ సంగనభట్ల నరసయ్య గారు అతిథిగా పాల్గొన్నారు. శ్రీ చింతా వారే ఒక్కో అంశాన్ని ఇచ్చి పూరించమన్నారు.

ముందుగా

1. నిషిద్ధాక్షరి. 

అమ్మ వారి ప్రార్థన 

శ్రీ (వ) య (న)ంబా(-)వి (జ) ద్యా(వ) ంబా

నీయా(శ)న (న)తి (త) ని (-)మ్ము (క) వే(గ) డ ని(న) త్యా - న న్నున్

శ్రీ యంబా విద్యాంబా!

నీయానతినిమ్ము వేడ నిత్యా ! నన్నున్

బాయక ప్రోచెడి జననివి

శ్రేయంబులు గూర్చుమమ్మ! చిత్సుధలొలుకన్

2. సమస్య.

కొడుకా రమ్మనుచు నతడు కోతిని బిలిచెన్.

విడువకు సజ్జన మైత్రిని

తడయక పినతండ్రి మాట తలదాల్చుమనెన్

వడి వాలియె రామునికిడ

కొడుకా రమ్మనుచు నతడు కోతిని బిలిచెన్.

(వాలి అంగదునితో..తన ప్రాణోత్క్రమణ సమయంలో అంటున్న మాటలు)

3. దత్తపది

అమ్మ,కమ్మ, బొమ్మ, రెమ్మ..ఉదయవర్ణన

దివ్య భానుండు మాయమ్మ తిలకమయ్యె!

కమ్మతెమ్మెరల్ వీచగా కమలమువిడె!

పొద్దుపొడుపున నీరూపు బొమ్మగట్టె,

రెమ్మ రెమ్మకు పూలిచ్చె కొమ్మటంచు

4. వర్ణన.

శ్రీ కృష్ణ ని వర్ణన 

విశ్వో త్పత్తికి హేతువు 

విశ్వమ్మును నిలిపి ప్రోచువిష్ణుం డతడే! 

శశ్వత్ సాధు మనంబుల 

నాశ్వాసించెడు వెలుంగు నచ్యుతు గొలుతున్.

5. న్యస్తాక్షరి.

వ ర దు డు 1,2,3,4, అక్షరాలలో వరుసగా నాలుగు పాదాలలో

గరుస్తుతి, తేటగీతి 

వదలె భవబంధ సంగతుల్ ప్రబలమనుచు

పరమశాంతమ్ము జూపుచున్ వరలునెపుడు

తనదు జీవనమార్గమే దార్శనికము

వరదుడు గురువు నాకిడె పరమ సఖము.

( అవధానిగారు ఈ పద్యాలన్నీ ధారణ చేసినారు)

జరిగినదేమిటంటే.

ఎందరెందరికో అవధాన శిక్షణాశిబిరంలో 

ఎంతకాలంగానో శిక్షణనిప్పిస్తున్న దత్తాత్రేయశర్మచేత అవధానం చేయించాలనే కోరిక నాకు కలిగింది.

సోదరభావంతో నన్ను కలియుటకు దత్తాత్రేయ సహోదరుఁడు కేవీయన్. ఆచార్యతో మాయింటికిరడం ,అంతలోనే  డా.సంగంభట్ల నరసయ్యగారు కూడా అనుకోకుండా రావడం జరిగింది. ఇదే మంచి అదునుగా భావించి నేను దత్తాత్రేయకు చెప్పకుండానే ప్రశ్నలు సంధిస్తుంటే దత్తాత్రేయసమాధానాలు చెప్పడానికి ఉపక్రమించడంతో నేనన్నాను. ఇది అష్టావధానమని. అయ్యో నేను చేయలేనన్నయ్యా అని వారన్నప్పటికీ ప్రయత్నం మానలేనందున నేను ప్రశ్నలతో ముందుకు నడిపించ సాగాను. ఆద్యంతం  అద్భుతమైన పూరణలతో నా ప్రశ్నకలు దీటుగా సమాధానం చెప్పారు. అతి స్వల్ప సమయంలో ఈ అవధానం పరిసమాప్తమవడంతో ఇదిక్షిప్రావధానం దత్తాత్రేయావధాని నిర్వహించింది. అని ఆచార్యులవారు ప్రకటించారు. ఇది అత్యద్భుతంగా సాగింది.

ఇంతటి చక్కని అవకాశం ఈ త్రిమూర్తుల రాకతో నాకు లభించినందునకు నాకు చాలా ఆనందంగా ఉంది.

కం.  దత్తాత్రేయసహోదర!

తత్తరపాటొందకుండ తగునుత్తరముల్

బత్తినియొసగిరిక్షిప్రము

కొత్తింతయు కాదనునటు గొప్పగ మీరల్.

అంటూ ప్రశంసలందఁజేశాను.

నా దత్తసహోదరుఁడు ఒక్కొక్కటిగా అవధానాలు చేయుచూ చక్కగా శతవధానములు త్వరత్వరగా పూర్తిచేసి నాకు మన మియాపూర్ మిత్రమండలికి ఆనందం కలిగించాలని, కన్నకలలు పండించాలని ఆశిస్తున్నాను.

జైహింద్.

కొట్టే కోటారావే - గట్టిగ పెద్దన కవిత నగణ్య సుగతిలో - నిట్టే చదివిరి చూడుడు, - గట్టుతనయ యేలునితనిఁ గలకాలంబున్.

 జైశ్రీరామ్.

సన్మిత్రులు శ్రీ కోటారావు పెద్దన ఉత్పలమాలిక ధారణ చేసి ఔరా అనిప్రశంసలందుకొన్న సన్నివేశం.

మైత్రీభావంతో సహృదయులైన చోడవర సుజనులైన నా మిత్రులు, పూజ్య మెరుగుమిల్లి వేంకటేశ్వరులు, న శిష్యుఁడు ప్రసాద్ ప్రత్యేకించి కోటారావుగారి దర్శనం చేసుకొని పొంగిపోతున్న అపురూప సన్నివేశం.

అందరికీ నా అభినందనలు.

జైహింద్.

ధర్మో మాతా పితా చైవ, ... మేలిమిబంగారం మన సంస్కృతి.

 జైశ్రీరామ్.

శ్లో.  ధర్మో మాతా పితా చైవ

ధర్మో బంధుః సుహృత్తథా।

ధర్మః స్వర్గస్య సోపానం

ధర్మాత్ స్వర్గ మవాప్యతే ॥

(చాణక్య నీతి)

తే.గీ. ధర్మమే తల్లి, తండ్రియు ధర్మమేను,

ధర్మమే సఖుఁడెన్నగా మర్మరహిత!

ధర్మమే మెట్లు దివిఁ జేర, తరచి చూడ,

ధర్మమున స్వర్గమొదవును, ధాత్రిజులకు.

భావము.  ధర్మమే తల్లి, తండ్రి, బంధువు, మంచి కోరే మిత్రుడు. 

ధర్మమే స్వర్గానికి సోపానం. ధర్మము వలననే స్వర్గాన్ని సంప్రాప్తిస్తుంది.

జైహింద్. 

నతథేచ్ఛన్తి కల్యాణాన్. ... మేలిమిబంగారం మన సంస్కృతి.

 జైశ్రీరామ్.

శ్లో.  నతథేచ్ఛన్తి కల్యాణాన్ - పరేషాం వేదితుం గుణాన్

యథేషాం జ్ఞాతుమిచ్ఛన్తి - నిర్గుణ్యం పాపచేతసః.

(విదుర నీతి)

తే.గీ.  పరుల దుర్గుణ గణనకు పాపి యెపుడుఁ

జూపు నాసక్తి నిజమిది, చూతుముకద,

పరుల సుగుణ సద్గణనమే వాని మదికి

రాదు, చిత్రంబిదేకదా, ప్రాజ్ఞులార!

భావము.  పాపాత్ములు ఇతరుల దుర్గుణములను తెలుసు కొనుటకు ఎంతగా 

ఆసక్తి గలవారగుదురో అంతగా వారి సద్గుణములను అన్వేషించుటకు మాత్రం 

ఆసక్తులు కానేరరు.

జైహింద్.

హిందూ సంప్రదాయ వివాహ ప్రక్రియ.

జైశ్రీరామ్. 

హిందూ సంప్రదాయ వివాహ ప్రక్రియ 

 వరుసగా జరగాల్సిన 54 క్రతువులు 

1. కన్యావరణం:

2. పెళ్ళి చూపులు

3. నిశ్చితార్థం:

4. అంకురార్పణం:

5. స్నాతకం:

6. సమావర్తనం:

7. కాశీయాత్ర:

8. మంగళస్నానాలు:

9. ఎదురుకోలు:

10. వరపూజ:

11. గౌరీపూజ:

12. పుణ్యాహవాచనం:

13. విఘ్నేశ్వరపూజ:

14. రక్షా బంధనం:

15. కొత్త జంధ్యం వేయడం:

16. గౌరీ కంకణ దేవతాపూజ:

17. కౌతుక ధారణ:

18. కంకణ ధారణ:

19. మధుపర్కము:

20. వధువును గంపలో తెచ్చుట:

21. తెరచాపు

22. మహా సంకల్పం:

23. కన్యాదానం:

24. వధూవరుల ప్రమాణములు:

25.సుముహూర్తం-జీలకర్ర-బెల్లం:

26. స్వర్ణ జలాభిషేకం:

27. చూర్ణిక:

28. వధూవర సంకల్పం:

29. యోక్త్రధారణం:

30. మాంగల్య పూజ:

31. మాంగల్య ధారణ:

32. అక్షతలు-తలంబ్రాలు:

33. బ్రహ్మముడి:

34. సన్నికల్లు తొక్కడం:

35. కాళ్లు తొక్కించడం:

36. పాణి గ్రహణం:

37. సప్తపది:

38. లాజహోమం:

39. యోక్త్రవిమోచనం:

40. స్థాళీపాకం:

41. ఉంగరాలు తీయడం:

42. బొమ్మని అప్పగింత:

43. నాగవల్లి:

44. ధ్రువనక్షత్రం:

45. అరుంధతి నక్షత్ర దర్శనం:

46. అప్పగింతలు:

47. అత్తమామలకు వధువు పూజ:

48. ఫలప్రదానం:

49. పానుపు:

50. మహదాశీర్వచనం:

51. వధువు గృహప్రవేశం:

52. కంకణ విమోచన:

53. గర్భాదానం:

54. పదహారు రోజుల పండుగ

 హిందువుల పెళ్లి తంతులో తారసపడే ఘటనలు. మనం పురోహితుల వారిని 

తొందరపెడితే, కొన్ని జరగవు. వారి పని వారిని చేయనీయండి.. 

ఫోటోగ్రాఫర్ ని వీటిలో దూరనీయకండి..

జైహింద్.

చిన్నికృష్ణుని అల్లరి చూడాల్సిందే మరి!#srikrishna#శ్రీకృష్ణ#bulusuaparna...

జైశ్రీరామ్.

జైహింద్.

స్వాతంత్ర్యం వచ్చినప్పుడే పాకిస్తాన్ హిందూస్థాన్ గా విడిపోయాం. మనది హిందూస్థాన్.

జైశ్రీరామ్.

జైహింద్.

కారణాన్మిత్రతాం యాతి, ... మేలిమిబంగారం మన సంస్కృతి.

జైశ్రీరామ్. 

శ్లో.  కారణాన్మిత్రతాం యాతి  -  కారణాదేతి శత్రుతాం ౹

తస్మాన్మిత్రత్వమేవాత్ర - యోజ్యం, వైరంనధీమతా.     

తే.గీ.  కారణముచేతసన్మైత్రి కలుగ వచ్చు,

కారణముననే వైరమున్ గలుగవచ్చు,

మైత్రినేకోరఁ దగునిల మహితులెపుడు,

వైరదూరంబుగానుండి వరలుటొప్పు.      

భావము.  ఏదైనా విషయముతో స్నేహం అయ్యి ఉండవచ్చు.అలాగే 

ఏదో కారణంతో శత్రుత్వం అయ్యి ఉండవచ్చు.అందువల్ల వివేకశాలి అయినవాడు 

స్నేహాన్ని వృద్ధి చేసుకోవాలే కానీ శత్రుత్వాన్ని కాదు.

జైహింద్. 

ఐఐటి విద్యార్థి అవధాన కళా కౌముది నల్లాన్ చక్రవర్తుల సాహిత్ అష్టావధానము.

జైశ్రీరామ్.

ఓం శ్రీమాత్రే నమః🙏🏼

నేను ప్రారంభిస్తూ చెప్పిన పద్యము.

పంచమ పాద గోపన, భావ గోపన  చిత్ర ఉత్పలమాల.

👇🏼

శ్రీగణమైన యీ సభను, శ్రీవర సాహితి జిల్గు లీనుతన్.

శ్రీగురుపాళి దర్పిలఁగ శ్రీకర  సంహిత నాన్ మనీషులున్

వే గణుతింప, బత్తులు నివే కవి సత్కృతు లంచనన్ సన

చ్ఛ్రీ గుణుఁ డైన నీతఁ డు వచించి రయంబున, వెల్గు సత్ ప్రభన్.

🙏🏼

గోపనముగనున్న పంచమ పాదము.

👇🏼

శ్రీగుణుడై/న దత్తుఁడు/ను, శ్రీకర /సాహితు వె/ల్గు నీ సభన్./

జైహింద్.

అష్టావధాని అవధానకిశోరం నల్లాన్ చక్రవర్తుల సాహిత్ అష్టావధానము ఈ రోజు కూకట్ పల్లిలో.07 - 12 - 2024.

 

జైశ్రీరామ్.

జైహింద్.

దుంపెట నారసింహ శతకమునందలి పద్మబంధ సీసము. ప్రాచీకవి. సేకరణ చిత్ర నిర్మాణము సమర్పణ బ్రహ్మశ్రీ వైద్యం వేంకటేశ్వరాచార్యులవారు.

 

జైశ్రీరామ్.

జైహింద్.